All for Joomla All for Webmasters

Šta podrazumijeva reforma javne uprave u Crnoj Gori?

Ovdje možete preuzeti Strategiju reforme javne uprave 2016-2020 (pdf)

Strategija reforme javne uprave

Predviđena je ukupno 81 aktivnost do 2020. godine , a do sada je ispunjeno njih 5: usvojen je novi Zakon o upravnom sporu 30. jula 2016, utvrđen je Predlog zakona o izmjenama i dopunama Zakona o slobodnom pristupu informacijama u martu 2017. godine, sprovedena analiza posebnih upravnih postupaka, donijeti kadrovski planovi za 2016. godinu i utvrđeni pasoš indikatori za praćenje Strategije.

U predviđenom roku, nije realizovano 7 aktivnosti:

  • izrada analize o položaju organizacija koje vrše javna ovlašćenja;
  • priprema mape puta za uvođenje sistema “upravljanje za rezultate”;
  • razvoj metodologije o načinu planiranja i ocjene učinaka javnih politika;
  • izmjene Poslovnika Vlade kojim su definisane procedure za planiranje, koordinaciju i praćenje politika;
  • jačanje kapaciteta ministarstava za planiranje i praćenje učinaka javnih politika;
  • usvajanje Programa rada Vlade za period 2017-2020. godine;
  • priprema izmjena i dopuna Uredbe o postupku i načinu sprovođenja javne rasprave u procesu pripreme Zakona i Uredbe o načinu i postupku ostvarivanja saradnje organa državne uprave i nevladinih organizacija.

Strategija reforme javne uprave 2016-2020 usvojena je na Vladi 28. jula 2016. godine. Ovaj dokument odnosi se na državnu upravu, lokalnu samoupravu i organizacije sa javnim ovlašćenjima.

Strategija sadrži sedam glavnih oblasti, koje prati ukupno 16 posebnih ciljeva:

  • Organizacija i odgovornost u sistemu javne uprave

Ključni ciljevi prepoznati u ovoj oblasti su:

1.1. Unaprijeđena kontrola nad zakonitošću i cjelishodnošću rada organa javne uprave

1.2. Efikasnije ostvarivanje prava na slobodan pristup informacijama

1.3. Ojačana upravljačka odgovornost na nivou srednjeg menadžmenta u organima državne uprave

Problemi prepoznati u ovoj oblasti odnose se uglavnom na organizaciju uprave, inspekcijski nadzor i slobodan pristup informacijama.

Osnov organizacije sistema državne uprave u Crnoj Gori čine ministarstva, dok operativne i izvršne poslove uprave u resorima vrše drugi organi uprave. Međutim, problem je što je ukupan broj organa državne uprave, računajući i organe uprave u sastavu ministarstava,  porastao u proteklom periodu.  To predstavlja negativan trend u odnosu na ono što je bilo planirano.

Kada je riječ o unapređenju zakonitosti u radu organa državne uprave, djelovanje upravne inspekcije, kao sistema unutrašnje inspekcijske kontrole, od velikog je značaja. Ipak, problem postoji u njenim ograničenim kadrovskim i tehničkim kapacitetima.

Najzad, važan mehanizam odgovornosti u odnosu uprave prema građanima, jeste dostupnost informacija koje su u posjedu organa. Često „ćutanje uprave” u postupcima po zahtjevima za slobodan pristup informacijama predstavlja značajan problem.

  • Pružanje usluga

Ključni ciljevi kojima se stremi u ovoj oblasti su:

2.1. Unaprijeđena efikasnost, efektivnost i zadovoljstvo građana kvalitetom pruženih upravnih usluga

2.2. Obezbijeđena potpuna međusobna usaglašenost registara i dostupnost podataka iz registara za korisnike

2.3. Portal eUprave (http://www.euprava.me/) predstavlja jedinstvenu tačku pristupa elektronskim uslugama koje nude organi uprave sa visokim stepenom korisničkog iskustva i korisničkog zadovoljstva

Problemi prepoznati u ovoj oblasti su nedovoljna razvijenost pružanja usluga elektronskim putem i nedovoljna koordinacija organa.

Kako bi se obezbijedilo pružanje kvalitetnijih upravnih usluga, potrebna je bolja koordinacija između organa. Vlada tvrdi da je novi Zakon o upravnom postupku, čija primjena počinje 2017. godine, servisno orijentisan ka korisnicima upravnih usluga kroz brojne novine.

Međutim, zadovoljstvo korisnika javnim uslugama koje pružaju organi još uvijek se ne mjeri redovno, što je smetnja za adekvatnu procjenu nivoa kvaliteta usluga. Problem je što se ne prate podaci koji se tiču upravnih postupaka i pružanja usluga, nije moguće procijeniti prosječno vrijeme za donošenje nekog rješenja ili pružanje usluge, nije obezbijeđen sveobuhvatani IT podržan sistem za praćenje kvaliteta i blagovremenosti usluga.

Portal eUprava uspostavljen je kao elektronski šalter za pristup uslugama administracije na lokalnom i državnom nivou. Nažalost, državni organini su dovoljno ažurni u dostavljanju zakonom propisanih podataka što predstavlja još jedan problem u stvaranju funkcionalnije eUprave.

  • Službenički sistem i upravljanje ljudskim resursima

Ključni ciljevi u ovoj oblasti su:

3.1. Ojačane profesionalne sposobnosti starješina organa I visokog rukovodnog kadra sa jasno utvrđenim kriterijumima za njihov izbor

3.2. Povećana konkurencija i smanjena diskrecija pri odlučivanju o izboru kandidata kroz veću transparentnost i manji broj kandidata na listi za konačan izbor

3.3. Unaprijeđeno upravljanje ljudskim resursima j uspostavljanje efektivnog sistema za praćenje i optimizaciju broja zaposlenih i mjerenja kvaliteta njihovog rada

Problemi prepoznati u ovoj oblasti Strategije odnose se na i dalje nedovoljnu primjenu zapošljavanja zasnovanog na zaslugama na svim nivoima i na neadekvatno kadrovsko planiranje.

Zakon o državnim službenicima i namještenicima pokušao je da uspostavi drugačiji sistem selekcije kadrova u državnim organima utemeljen na principu zasluga. Uspostavljeni normativni okvir trebalo bi da omogući dosljedno sprovođenje profesionalizacije i depolitizacije u obavljanju poslova u državnim organima.

Ipak, iako Vlada tvrdi da postoje formalne pretpostavke za zapošljavanje zasnovano na zaslugama, još uvijek ne postoji pouzdan sistem za transparentan izbor zasnovan isključivo na profesionalnim kriterijumima.

Najzad, donošenje kadrovskih planova na svim nivoima javne uprave trebalo bi da doprinese razvoju ljudskih resursa i zahtjevima u pogledu optimizacije broja zaposlenih. Međutim, jedan od problema je i to što nije definisana obaveza da se popunjavanje radnih mjesta u državnim organima može vršiti samo u skladu sa kadrovskim planom.

  • Razvoj i koordinacija javnih politika

Ključni ciljevi u ovoj oblasti su:

4.1. Uspostavljen sveobuhvatan i racionalan sistem planiranja, koordinacije i praćenja realizacije vladinih politika

4.2. Povećana upotreba analitičkih alata za izradu zakonodavstva i bolji kvalitet konsultacija između aktera prilikom izrade politika

Međusobna nepovezanost strateških dokumenata, i neustaljene prakse analize efekata propisa prije njihovog donošenja, su neki od glavnih problema prepoznatih u ovoj oblasti.

Strateški dokumenti nijesu međusobno u dovoljnoj mjeri povezani, i ne postoji jedinstveni dokument koji sublimira ključne ciljeve Vlade i pojedinih resora.To se odražava i na planiranje na godišnjem nivou, jer bez jasnih srednjoročnih ciljeva nije moguće izvesti valjane kratkoročne ciljeve.

Takođe, analiza efekata propisa formalno je uvedena u crnogorski regulatorni sistem stupanjem na snagu Poslovnika Vlade Crne Gore („Službeni list CG“, broj 03/12). kojim je uvedena obaveza predlagača propisa da u postupku pripreme zakona i drugih propisa sprovede analizu procjene uticaja propisa (RIA). S tim u vezi, u narednom periodu posebna pažnja treba da bude posvećena unapređenju kvaliteta samih izvještaja o sprovedenoj analizi procjene uticaja propisa.

  1. Upravljanje javnim finansijama

Ciljevi reforme za ovuo blast definisani su Programom upravljanja javnim finansijama. (http://www.mf.gov.me/ministarstvo)

Ovo su neke od značajnijih tema koje su prepoznate u oblasti upravljanja javnim finansijama u okviru Strategije.

Fiskalnom startegijom utvrđuju se glavni fiskalni ciljevi koji se žele postići u srednjem roku i predstavlja osnovu za planiranje srednjoročnih i godišnjih politika. Kako bi se uspostavila osnovna načela dobrog fiskalnog upravljanja, u kome se vide jasne veze između budžetiranja i politika Vlade, potrebno je da Crna Gora nastavi da razvija programsko budžetiranje. Programsko budžetiranje je raspodjela budžetskih sredstava tako da se vidi jasna veza između politika vlasti, tj. programa, njihovih ciljeva i željenih rezultati sa jedne strane i sredstava koja su potrebna za njihovu realizaciju s druge. To je jedna od najdjelotvornijih i najefikasnijih metoda za ostvarenje tog cilja.

Takođe, važan segment reformi u oblasti javnih finansija predstavlja unaprijeđenje unutrašnje finansijske kontrole u javnom sektoru (PIFC), u skladu sa zahtjevima EU.

  • Posebna pitanja sistema lokalne samouprave

Klučni ciljevi za ovu oblast su:

6.1. Unaprjeđenje funkcionisanja jedinica lokalne samouprave i jačanje njihovih kapaciteta

6.2. Pooštriti i racionalizovati kriterijume za formiranje novih opština

6.3. Obezbijediti finansijsku održivost, te dobar finansijski kapacitet opština uravnoteženjem prihoda lokalne samouprave sa njihovim poslovima i zakonskim obavezama

Neki od problema koji su prepoznati u oblasti sistema lokalne samouprave su sljedeći:

S obzirom da Zakonom o lokalnoj samoupravi nije uređen službenički sistem za lokalne službenike i namještenike, postoji pravna praznina i nesigurnost u odnosu na primjenu pojedinih normi. Prema tome, u narednom periodu potrebno je dodatno raditi na razvoju i racionalizaciji lokalnih administrativnih kapaciteta.

Zakon uređuje teritorijalnu organizaciju Crne Gore. Međutim, problem postoji u nedovoljno izvedenom pravnom definisanju kriterijuma za formiranje novih opština i nedostatku jasne politike u toj oblasti. Prema tome, postoji opasnost od usitnjavanja teritorije osnivanjem novih opština, čime se ugrožava osjetljiva ravnoteža teritorijalne strukture.

Kada je riječ o finansijskoj održivosti lokalnih samouprava, najveći dio jedinica lokalne samouprave se nalazi u teškoj finansijskoj situaciji, koju karakteriše visok nivo zaduženosti i neizmirenih obaveza, što izaziva brojne probleme u njihovom funkcionisanju i izvršavanju zakonom utvrđenih obaveza.

  • Strateško upravljanje reformom javne uprave i finansijska održivost

Glavni cilj za ovu oblast je:

7.1. Efikasno upravljanje i koordinacija Strategijom 2016-2020 omogućava postizanje većine ciljeva

U većini horizontalnih strateških dokumenata, reforma javne uprave je prepoznata kao prioritet. Ipak, ovi dokumenti nijesu dovoljno međusobno usklađeni.

Mehanizmi za koordinaciju reforme javne uprave su uspostavljeni. Ali kako bi proces reforme javne uprave bio transparentniji i bliži građanima, potrebno je jačati saradnju predstavnika NVO i struktura koje će vršiti monitoring nad realizacijom Strategije2016-2020.

 

Ostavi komentar